vrijdag 2 mei 2014

Handschriften van laatmiddeleeuwse edellieden in West-Brabant

Wenen, ÖNB, Cod 2616 : De eerste bladzijde
van een handschrift met de Geschiedenis van
het Gulden Vlies van Guillaume Fillastre, dat
rond1485 gemaakt is voor Jan van Bergen-Glimes.
Dinsdag 13 mei geeft dr. Hanno Wijsman een lezing over handschriften van laatmiddeleeuwse edellieden in West-Brabant. De lezing vindt plaats in Het Markiezenhof in Bergen op Zoom en maakt deel uit van de Henri Mastboom lezingencyclus met als thema Macht & Pracht, georganiseerd door de vier West-Brabantse archiefdiensten (Gemeentearchief Roosendaal, Regionaal Archief West-Brabant,  Stadsarchief Breda en Het Markiezenhof).

In de middeleeuwen werden alle boeken met de hand gemaakt. In de tweede helft van de vijftiende eeuw werd er een nieuwe mogelijkheid geïntroduceerd om boeken op een snellere en goedkoper manier te vervaardigen via de boekdrukkunst. Maar juist in diezelfde periode die we sinds Huizinga de Herfsttij der Middeleeuwen noemen, kwam het eeuwenoude handschriftelijke ambacht – met ganzenveer en inkt en op perkament – nog tot een laatste en grote bloeiperiode. Tijdens de lezing wordt er ingegaan op de boekcultuur in de Bourgondische Nederlanden. De hertogen en de hoge adel hielden van luxueus uitgevoerde handschriften en lieten prachtige exemplaren vervaardigen en inbinden, stuk voor stuk waardevolle kunstwerken. Ook rijke stedelingen en kloosters deden mee met deze mode.

De lezing zal inzoomen op een reeks voorbeelden uit het westen van de huidige Nederlandse provincie Brabant (het noord-westen van het toenmalige hertogdom Brabant). Een streek die ook enkele rijke bibliotheken herbergde, van de familie Bergen-Glimes in Bergen op Zoom, van de Nassaus in Breda en van de Lalaings in Hoogstraten.
Verder worden enkele interessante bibliotheken met prachthandschriften uit o.a. het Brabants-Hollands grensgebied, Sint-Maartensdijk en de Abdij van Westmalle gesitueerd.
Wat bezaten deze families, hoe gingen ze om met de boeken, wie las er, en wat is er nu nog van bewaard gebleven?

Praktische informatie:
De lezing vindt plaats op dinsdag 13 mei in de Hofzaal van Het Markiezenhof, Steenbergsestraat 8 in Bergen op Zoom. De lezing begint om 20.00 uur, de zaal gaat om 19.30 uur open. Voor deze lezing wordt €5,- entree gevraagd.